مرکز امور حقوقی بین المللی ریاست جمهوری- مدیریت علمی و پژوهشی مجله حقوقی بین المللی 2251-614X 43 شماره 81 (بهار) 2026 04 21 Targeted Assassination of Nuclear Scientists in Israel's Attack on Iran: A Challenge to Humanitarian Law ترور هدفمند دانشمندان هسته ای در حمله اسراییل علیه ایران ؛ چالشی برای اصول حقوق بشردوستانه 73 93 732318 10.22066/cilamag.2025.2070630.2809 FA شهرام زرنشان دانشیار دانشکده حقوق و علوم سیاسی دانشگاه علامه طباطبایی، تهران، ایران 0000-0003-0472-667X محمد رضا خاکپور دانشجوی دکتری حقوق بین‌الملل، دانشکده علوم انسانی، دانشگاه آزاد اسلامی همدان، همدان، ایران Journal Article 2025 10 31 <strong><span dir="LTR">Abstract</span></strong> <span dir="LTR">Targeted Assassinations of Iranian Nuclear Scientists in Israeli Attacks Against Iran (June 2025) <span> </span>A Study within the Framework of Customary International Humanitarian Law.</span> <span dir="LTR">The targeted assassinations of Iranian nuclear scientists in Israeli attacks against Iran in June 2025, as an emerging phenomenon in international relations, have created profound legal challenges in the interpretation and application of the customary rules of International Humanitarian Law (IHL). Given the gaps in international judicial practice and the destructive effects of such actions on the stability of the international legal system, this research provides a comprehensive examination of this issue. </span> <span dir="LTR">The primary objective of this article is to conduct a holistic analysis of the assassination of Iranian nuclear scientists within the framework of the customary international legal system, focusing on two fundamental pillars: <span> </span>the principle of distinction between military and civilian objects <span> </span>and <span> </span>the principle of separation . </span> <span dir="LTR">Utilizing a <span> </span>descriptive-analytical research method<span> </span><span> </span>and relying on authoritative legal sources—including 1) the jurisprudence of international judicial bodies (International Court of Justice, International Criminal Court , 2) authoritative legal doctrines, 3) documents from international organizations, and 4) a comparative study of similar historical cases—this study concludes the following</span><span lang="AR-SA">:</span> <span dir="LTR">Based on customary international law derived from judicial practice, <span> </span>nuclear scientists, in the absence of direct and active participation in military operations, enjoy full protection as civilians. <span> </span>Their targeted assassination, without adherence to the principles of distinction and separation, constitutes a <span> </span>gross violation of peremptory norms (jus cogens) of international law . International jurisprudence demonstrates that such acts entail <span> </span>international criminal and civil responsibility <span> </span>for the perpetrators and their sponsors. </span> <span dir="LTR">Based on the findings, this article concludes that the assassination of Iranian nuclear scientists, as an extrajudicial act falling outside the framework of customary international law, poses a <span> </span>serious threat to the international legal order and collective security . Emphasizing the need to strengthen international monitoring mechanisms, this study proposes that <span> </span>international bodies adopt practical measures, utilizing their authority, to prevent the recurrence of such incidents.</span><strong><span dir="LTR"> </span></strong> ترورهای هدفمند دانشمندان هسته‌ای ایران در حمله اسراییل علیه ایران در ژوئن 2025 به عنوان پدیده‌ای نوظهور در عرصه مناسبات بین‌المللی، چالش‌های حقوقی عمیقی را در تفسیر و اجرای قواعد عرفی حقوق بین‌الملل بشردوستانه ایجاد نموده است. این پژوهش با توجه به خلأهای موجود در رویه قضایی بین‌المللی و آثار مخرب چنین اقداماتی بر ثبات نظام حقوقی بین‌الملل، به بررسی جامع این موضوع می‌پردازد. هدف اصلی این مقاله، تحلیل همه‌جانبه ترور دانشمندان هسته‌ای ایران در چارچوب نظام حقوق بین‌الملل عرفی با تمرکز بر سه محور اساسی شامل اصل تمایز بین اهداف نظامی و غیرنظامی واصل تفکیک و تناسب است. <br><br>براساس این مقاله نتیجه گیری می شود ترور دانشمندان هسته‌ای ایران نه تنها نقض فاحش حقوق بین‌الملل بشردوستانه است، بلکه تهدیدی جدی برای ثبات نظام بین‌المللی محسوب می‌شود. از دیدگاه حقوق بین‌الملل، ترور هدفمند دانشمندان هسته‌ای ایران در عملیات ژوئن ۲۰۲۵، فراتر از یک نقض متعارف، بیانگر یک چالش ساختاری عمیق‌تر برای کل نظام حقوقی حاکم بر حقوق بشر دوستانه و حقوق مخاصمات مسلحانه است. در هسته این چالش، تعارضی بنیادین بین یک تفسیر موسع و یک‌جانبه از «ضرورت امنیتی پیشدستانه» از یک سو، و چارچوب چندجانبه و قاعده مند حقوق بشردوستانه از سوی دیگر، قرار دارد . https://www.cilamag.ir/article_732318_10edd6b18ccaf885cdab316687206908.pdf