تحولات اصل قانونی‌بودن دادگاه در نظام بین‌المللی حقوق بشر: از صلاحیت تأسیس تا دادرسی عادلانه

نوع مقاله : علمی پژوهشی

نویسندگان

1 استادیار گروه حقوق‌وعلوم‌سیاسی دانشگاه یزد

2 دانشیار دانشکده حقوق‌وعلوم‌سیاسی دانشگاه تهران

10.22066/cilamag.2021.119031.1847

چکیده

بند 1 ماده 14 میثاق بین­ المللی حقوق مدنی و سیاسی مقرر نموده که هر کس حق دارد به دادخواهی­اش در دادگاه «تأسیس ­شده به­ موجب قانون» رسیدگی شود. در ادامه، این حق به رسیدگی دادگاه­های کیفری به اتهامات علیه اشخاص تسری یافته است و در نتیجه می­توان گفت که هر کس حق دارد در دادگاه «تأسیس­ شده به‌موجب قانون» متهم شود و با رعایت سایر تضمینات دادرسی به اتهامش رسیدگی شود. مقالة حاضر با روش توصیفی ـ تحلیلی به تحولات این اصل تحت عنوان «قانونی‌بودن دادگاه» پرداخته و نشان می­دهد علاوه بر اینکه نهادهای بین­ المللی حقوق بشر قلمرو آن را توسعه داده­اند، رویة بین­ المللی به­ جای تمرکز بر صلاحیت نهاد تأسیس ­کنندة دادگاه، بیشتر بر تضمینات دادرسی عادلانه متمرکز شده­ است. همچنین در چارچوب حقوق بشردوستانة بین­ المللی، ممکن­ است بازیگران غیردولتی نیز محاکمی را با رعایت این تضمینات تأسیس کنند.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Evolution of the Principle of Lawfulness of the Court in International Human Rights Law: from Competence to Establish to Fair Trial

نویسندگان [English]

  • Amir Maghami 1
  • Vali Rostami 2
1 Assistant Professor, Department of Law and Political Science, University of Yazd
2 Associate Professor, Faculty of Law and Political Science, University of Tehran
چکیده [English]

Under article 14(1) of International Covenant on Civil and Political Rights, any person has the right to be heard in a court that “has been established by law”. Subsequently, this right has been extended to criminal courts for charges against persons, and thus it can be said that anyone has the right to be charged in a court "established by law" and be tried with observance of other requirements of fair trial. This paper describes the developments of this principle under the heading of "the lawfulness of the court" by means of a descriptive-analytical approach. It has been concluded that in addition to international human rights institutions developing its scope, international practice rather than focusing on the competence of the court's constituent body is more focused on ensuring fair trial. Furthermore, within the framework of international humanitarian law, non-governmental actors may also establish trials with these guarantees in place.

کلیدواژه‌ها [English]

  • The Principle of Lawfulness of the Court
  • Fair Trial
  • International Covenant on Civil and Political Rights
  • Humanitarian Law
  • European Court of Human Rights
  • Security Council
  • International Criminal Tribunal for the Former Yugoslavia