فرسایش حاکمیت ملی در حقوق بین‌الملل معاصر:از حاکمیت اقتدارگرا به سوی حاکمیت مشروط

نوع مقاله: علمی پژوهشی

نویسندگان

1 استاد دانشکده حقوق و علوم سیاسی، دانشگاه علامه طباطبایی

2 دکتری حقوق بین‌الملل عمومی، دانشکده حقوق و علوم سیاسی، دانشگاه علامه طباطبایی.

چکیده

حاکمیت به‌عنوان قدرت عالی سیاسی حکومت‌داری، در طول زمان متحول شده و همگام با مقتضیات زیست بشری به سوی کمال در حرکت بوده است. بر این اساس در دوران معاصر، حاکمیت از مفهوم وستفالیایی خود بسیار دور شده و دیگر آن قدرت مطلق سرکش نیست و امروزه به مثابه مسئولیت انگاشته می‌شود. حقوق بشر و جهانی‌شدن دو پدیده‌ای هستند که موجب فرسایش حاکمیت ملی شده‌اند. حقوق بشر و توجه جهانی به آن، اصل عدم مداخله در امور داخلی کشورها را نشانه رفته است، به‌طوری که دولت‌ها مجبور شده‌اند حاکمیت ملی خود را با منافع بشر تطبیق دهند. همچنین پدیده جهانی‌شدن، انحصار حکمرانی را از دولت‌ها در نظام بین‌المللی گرفته است و موجبات حکمرانی جهانی را در آینده فراهم می‌آورد. در این مقاله، مفهوم حاکمیت، تحول آن در حقوق بین‌الملل و در چارچوب اصل عدم مداخله و جهانی‌شدن بررسی می‌شود.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

The Erosion of National Sovereignty in Contemporary International Law: from Authoritarian Sovereignty to Conditional Sovereignty

نویسندگان [English]

  • Seyed Ghasem Zamani 1
  • Armin Talaat 2
1 Professor of Faculty of Law and Political Sciences, University of Allameh Tabtabai.
2 Ph.D in Public International Law, Faculty of Law and Political Sciences, University of Allameh Tabtabai.
چکیده [English]

Over time, sovereignty as the supreme power of sovereign policy has been united in line with humanitarian rules. Accordingly, in the contemporary era, Westphalian sovereignty is far from its concept and it is no longer the absolute power and today is considered as responsibility. Human rights and globalization are two phenomena that have eroded national sovereignty. Human rights and the international focus on it has debilitated the principle of non-intervention in the internal affairs of States so that governments have been forced to adapt its sovereignty with human interests. Moreover, the phenomenon of globalization has taken the monopoly of States governance in an international sphere and leads to global governance. In this paper, it is tried to first discuss the concept of sovereignty and its transformation in international law, and then it is considered in the context of the next development in the framework of the principle of non-intervention and globalization.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Sovereignty
  • International Law
  • The Principle of Non-Intervention
  • Globalization
  • Global governance
الف. فارسی

ـ کتاب

  • ارسطو؛ سیاست، ترجمه: حمید عنایت، شرکت سهامی کتاب‌های جیبی، 1387.
  • بوسچک، رابرت بلدسو؛ فرهنگ حقوق بین‌الملل، ترجمه: بهمن آقایی، گنج دانش، 1375.
  • تاموشات، کریستیان؛ حقوق بشر، ترجمه: حسین شریفی طرازکوهی، میزان، 1391.
  • حاتمی، محمدرضا و محمد لعل ‌علیزاده؛ مبانی علم سیاست، چاپ دوم، پیام ‌نور، 1390.
  • فراست. اس. ای؛ درس‌های اساسی فلاسفه بزرگ، ترجمه: منوچهر شادروان، چاپ ششم، گلشن، 1392.
  • قاضی، ابوالفضل؛ بایسته‌های حقوق اساسی، چاپ هجدهم، میزان، 1384.
  • کاپر، اندرو؛ بازسازی حکومت جهانی: طرح هشت ابتکار، مک گرو و آنتونی، نظریه‌های جهانی‌شدن، ترجمه: مسعود کرباسیان، چشمه، 1387.
  • کُک دین، نگوین؛ پاتریک دَینیه و آلن پله؛ حقوق بین‌الملل عمومی، ترجمه: حسن حبیبی، جلد اول، اطلاعات، 1382.
  • گریفیتس، مارتین و تری اوکلاکان؛ مفاهیم کلیدی روابط بین‌الملل، ترجمه: محمد امجد، میزان، 1388.
  • گیدنز، آنتونی؛ جامعه‌شناسی، ترجمه: هوشنگ نایبی، جلد اول، چاپ دوم، نشر نی، 1396.
 

ـ مقاله

  • سلطان‌زاده، سجاد؛ «بررسی حقوقی استناد روسیه به دکترین مسئولیت حمایت در حمله به گرجستان»، فصلنامه سیاست خارجی، شماره 91، زمستان 1388.
  • فروغی‌نیا، حسین؛ «بین‌المللی شدن حقوق بشر و دگردیسی در مفهوم حاکمیت دولت‌ها در عصر جهانی»، فصلنامه مطالعات حقوق بشر اسلامی، سال اول، شماره 1، پاییز 1391.
  • حبیبی، علی فقیه؛ «تحول مفهوم حاکمیت ملی دولت‌ها در پرتو دکترین مسئولیت حمایت»، پژوهش‌های روابط بین‌الملل، دوره 7، شماره 25، پاییز 1396.
 

ب. انگلیسی

- Books

  • Abram Chayes and Antonia Handler Chayes, The New Sovereignty: Compliance with International Regulatory Agreements. Harvard University Press, Massachusetts, 1995.
  • Anthony Aust, Handbook of International Law, Cambridge, 2010.
  • Bodin, Jean, Six Books of the Commonwealth, Abridged and Translated by M. J. Tooley, Basil Blackwell Oxford, 1955.
  • C. E. Merriam, Jr., History of the Theory of Sovereignty Since Rousseau, Batoche Books, Kitchener, Ontario, 2001.
  • Humanitarian Intervention: Legal and Political Aspects (Copenhagen, Danish Institute of International Affairs, 1999. https://www.diis.dk/files/media/publications/import/extra/humanitarian_intervention_1999.pdf.    
  • Joerges, Christian, Inger-Johanne Sand, and Gunther Teubner, (eds.), Transnational Governance and Constitutionalism. Bloomsbury Publishing, 2004.
  • Thakur R. and Newman E. (eds.), New Millennium, New Perspectives: The United Nations, Security, and Governance, United Nations Press, 2000.
  • Karns, Margaret P., and Karen A. Mingst, International Organizations: The Politics and Processes of Global Governance, London, Lynee Rienner, 2004.
  • Roach, S. C., Griffiths, M. and O'Callaghan, T., International Relations: The Key Concepts, Routledge, 2014.
  • Rosenau, James N., and Ernst O. Czempiel, Governance Without Government: Order and Change in World Politics. Cambridge: Cambridge University Press, 1992.
  •  Simmons, B. A., Mobilizing for Human Rights: International Law in Domestic Politics, Cambridge University Press, 2009.
  • Shaw, Malcolm N., International Law, Cambridge University Press, 2008.
  • Steinberger, Helmut, “Sovereignty”, Encyclopedia for Public International Law, vol. 10, Max Planck Institute for Comparative Public Law and International Law, 1988.
  • Human Rights: Handbook for Parliamentarians, Published Jointly by Inter-Parliamentary Union and Office of the United Nations High Commissioner for Human Rights, 2016.
 

- Articles

  • Albahary, D., “International Human Rights and Global Governance: The End of National Sovereignty and the Emergence of a Suzerain World Polity”, Mich. St. U. Coll. LJ Int'l L., vol. 18, 2009.
  • Ankomah, Baffour, “African Union: From Non-interference to Non-indifference”, New African, vol. 460, 2007, Available on: https://www.questia.com/magazine/1G1-160922404/african-union-from-non-interference-to-non-indifferenc«. (Last accessed 14/6/2017).
  • Antonio, Cassese, “Ex iniuria ius oritur: Are We Moving towards International Legitimation of Forcible Humanitarian Countermeasures in the World Community?”, EJIL, vol. 10, iss. 4. 1999.
  • Badakhshani, Ofran. “Globalization: The End of State Sovereignty?”, Written Assignment for International Relations. Free University of Amsterdam, Faculty of Social Sciences, Department of Political Science, 2008. http://www. khorasanzameen. net/rws/gb01e.pdf.
  • Cohan, John Alan. “Sovereignty in a Postsovereign World”. Fla. J. Int'l L. vol. 18, 2006.
  • Cohen, J. L. “Rethinking Human Rights, Democracy, and Sovereignty in the Age of Globalization”. Political Theory, vol. 36, no. 4, 2016.
  • Donnelly, Jack, “State Sovereignty and International Human Rights”. Ethics & International Affairs, vol. 28, no. 2, 2014.
  • Ghali, Boutros Boutros, “Empowering the United Nations”, Foreign Affairs, vol. 71, Winter 1992/93.
  • Glanville, Luke, “The International Community’s Responsibility to Protect”, in: Protecting the Displaced: Deepening the Responsibility to Protect, Sara E. Davies and Luke Glanville (eds.), Martinus Nijhoff, 2010.
  • Hurd, Ian, “Is Humanitarian Intervention Legal? The Rule of Law in an Incoherent World”, Ethics & International Affairs, vol. 25, no. 3, 2011.
  • Lorca, Arnulf Becker, “Sovereignty Beyond the West: The End of Classical International Law”, Journal of the History of International Law/Revue d'histoire du droit international, vol. 13. 2011.
  • Ludsin, Hallie, “Returning Sovereignty to the People”, Vanderbilt Journal of Transnational Law, vol. 46, iss. 97, 2013.
  • Musifiky Mwanasali, “The Era of Non-indifference”, Mail & Guardian, 13 September, 2005. Available on: https://mg.co.za/article/2005-09-13-the-era-of-nonindifference.
  • Raustiala, Kal, “Rethinking the Sovereignty Debate in International Economic Law”, Journal of International Economic Law, vol. 6, iss. 4, 1 December, 2003.
  • Renee de Nevers, “Sovereignty and Ethical Argument in the Struggle against State Sponsors of Terrorism”, Journal of Military Ethics, vol. 6, no. 1, 2007.
  • Roberts, Adam. “Nato's Humanitarian War over Kosovo”, Survival, vol. 41, no. 3, 1999.
  • Rosenau, James N., “Governance in the Twenty-first Century”. in: Palgrave Advances in Global Governance, Jim Whitman, (ed.), 2009.
  • Schreuer, Christoph, “The Waning of the Sovereign State: Towards a New Paradigm for International-Law?”, EJIL, vol. 4, 1993.
 

  • Seita, Alex Y., “Globalization and the Convergence of Values”, Cornell International Law Journal, vol. 30, iss. 2 , art. 5, 1997.
  • Sending, Ole Jacob and Iver B. Neuman, “Governance to Governmentality: Analyzing NGOs, States, and Power”, International Studies Quarterly, vol. 50, no. 3, 2006.
  • Shelton, Dinah. “Protecting Human Rights in a Globalized World”, BC Int'l Comp. L. Rev. vol. 25, 2002.
  • Slaughter, Anne-Marie, “Sovereignty and Power in a Networked World Order”, Stan. J.Int'l L., vol. 40, 2004.
  • Weiss, Thomas, “Governance, Good Governance and Global Governance”, Third World Quarterly, vol. 21, no. 5, 2000.
 

- Reports and Documents

  • The Secretary General, Kofi A. Annan, “We the Peoples: The Role of United Nations on the Twenty-First Century”, United Nation Publication, 2000. Available on: www.un.org/en/events/pastevents/pdfs/We_The_Peoples.pdf.
  • International Commission on Intervention and State Sovereignty, “The Responsibility to Protect”, Ottawa, International Development Research Centre, 2001.
  • Protocol to the African Charter on Human and Peoples' Rights on the Establishment of the African Court on Human and Peoples' Rights.
  • Goonesekere, S., “National Implementation of International Human Rights, Social Inclusion and the Empowerment of People”, 2013.
  • Lamb, Henry, “Our Global Neighborhood: Report of the Commission on Global Governance, A Summary Analysis by Henry Lamb”, 2010.
  • Report of the High-level Panel on Threats, “Challenges and Change, A More Secure World: Our Shared Responsibility”, United Nations, 2004.
  • United Nations Development Programme, “Human Development Report 1999”, New York, Oxford University Press.